İşyerlerinde Acil Durumlar Hakkında Yönetmelik'te Değişiklik Yapıldı

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından, 1 Ekim 2021 tarihli ve 31615 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “İşyerlerinde Acil Durumlar Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik”[1] ile birlikte, 18 Haziran 2013 tarihli ve 28681 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İşyerlerinde Acil Durumlar Hakkında Yönetmelik’in[2] bazı hükümleri değiştirilmiştir.

Getirilen değişiklikler aşağıdaki gibidir;

  • Tanımlar maddesinde;

- “Acil durum” kapsamı genişletilmiş; zehirlenme, salgın hastalık, radyoaktif sızıntı ve sabotaj eklenmiştir.

“İşyerinin tamamında veya bir kısmında meydana gelebilecek veya işyerini dışarıdan etkileyebilecek yangın, patlama, tehlikeli kimyasal maddelerden kaynaklanan yayılım, zehirlenme, salgın hastalık, radyoaktif sızıntı, sabotaj ve doğal afet gibi ivedilikle müdahale gerektiren olayları”

-“Güvenli yer” tanımı, “Toplanma yeri” olarak değiştirilmiştir; tanımın içeriği aynı kalmıştır.

  • İşverenin yükümlülükleri maddesine ekleme yapılmıştır;

-Alt işverenlik ve geçici iş ilişki halinde, acil duruma ilişkin bilgilendirmenin yapılacağı kişilere ve içeriğine ilişkin ekleme yapılmıştır.

“Varsa alt işveren ve geçici iş ilişkisi kurulan işverenin çalışanları, müşteri ve ziyaretçiler ile işyerinde toplantı, seminer, konferans ve eğitim gibi toplu halde gerçekleştirilen faaliyetler için bulunan katılımcılar ve diğer kişilerin acil durumlar, tahliye planı, kaçış yolları, toplanma yerleri ve acil durum ekipleri hakkında bilgilendirilmesini sağlar.”

- İşverenin yükümlülüklerine, kişisel koruyucu donanımların ve müdahale ekipmanlarının ekiplerin görevlerine uygun olmasını sağlamasına ilişkin ekleme yapılmıştır.

“Acil durumlarda kullanılacak kişisel koruyucu donanımların ve müdahale ekipmanlarının işyerinde belirlenmiş acil durumlara ve acil durum ekiplerinin görevlerine uygun olmasını sağlar.”

  • Acil durumların belirlenmesi maddesinde, dikkate alınacak hususlarda değişiklik yapılmıştır. Buna göre,

“İşyerinde meydana gelebilecek acil durumlar, yapılan risk değerlendirmesi sonuçları ile aşağıdaki ve benzeri hususlar dikkate alınarak belirlenir: a) Yangın ve patlama ihtimali. b) Tehlikeli kimyasal, biyolojik, radyoaktif ve nükleer maddelerden kaynaklanan yayılım, zehirlenme ve salgın hastalık ihtimali. c) Doğal afetlerin meydana gelme ihtimali. ç) Sabotaj ihtimali.”

  • Acil ve tahliye yöntemlerine ilişkin maddeye ekleme yapılmıştır.

“Acil durum müdahale ve tahliye yöntemleri, yakındaki işyerleri ve çevreden gelebilecek olumsuz etkiler de dikkate alınarak belirlenir.”

  • Görevlendirilecek çalışanların belirlenmesine ilişkin madde değiştirilmiştir. Buna göre,

- İş yerinde oluşturulması gereken Acil durum ekipleri değiştirilmiştir ve diğer fıkrada ekiplerin görevleri belirtilmiştir.

“İşveren; işyerlerinde aşağıda yer alan acil durum ekiplerini oluşturur: a) Söndürme ekibi. b) Kurtarma ekibi. c) Koruma ekibi. ç) İlk yardım ekibi.”

- Acil durumlarda ekipler arası gerekli koordinasyonu sağlamak üzere; koruma ekibinden sorumlu veya sorumlular görevlendirilebileceği belirtilmiştir.

- (i.) Destek elemanları belirlenirken vardiya düzenin dikkate alınması gerektiğine, (ii.) görevlendirilen destek elemanlarının bilgilerinin işyerinde yüksek ve görünür bir şekilde asılması gerektiği ve (iii.) görevlendirilen elemanların işten ayrılma halinde, yer değişikliği gibi durumlarda yerine yeniden görevlendirme yapılması gerektiğine ilişkin yeni fıkralar eklenmiştir.

  • Dokümantasyon kapsamında acil durum planında yer alması gereken hususlara ekleme yapılmıştır.

“İşyerlerinde kimyasal yayılım, parlama veya patlama tehlikesi ve benzeri özel riskleri barındıran bölümler ile elektrik ve gaz akışının kesim noktaları, vanaları.”

  • Tatbikat maddesi kapsamında;

- Gerçekleştirilen tatbikatın tarihi, görülen eksiklikler ve bu eksiklikler doğrultusunda yapılacak düzenlemeleri içeren tatbikat formu hazırlanması gerektiği belirtilmiştir.

- Tatbikatın, Maden İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği hükümleri saklı kalmak üzere, işyerleri için en geç yılda bir yapılacağı belirtilmiştir.

  • Çalışanların bilgilendirilmesi ve eğitimi kapsamında eğitimleri verebilecek bazı kurumlar önerilmiştir.
  • Mevcut acil durum ekiplerinin 6 ay boyunca görevlerini sürdüreceği ile ilgili olarak Geçici madde 3 eklenmiştir;

“Mevcut acil durum ekipleri: İşyerlerinde mevcut bulunan acil durum ekipleri, bu maddenin yayımı tarihinden itibaren altı ay boyunca görevlerini sürdürür ve mevcut dokümanlar geçerliliğini korur. Bu süre zarfında, bu Yönetmeliğin 11 inci maddesinde belirtilen ekiplere uygun olarak destek elemanlarının yeniden görevlendirilmesi ve dokümanların güncellenmesi sağlanır.”

  • Acil durum planı hazırlanırken kullanılabilecek örnek form Ek-1; Tatbikat formu hazırlanırken kullanılabilecek örnek form Ek-2 ve Acil durum ekiplerin görevlendirilmesine ilişkin örnek tablo Ek-3 olarak Yönetmeliğe eklenmiştir

Söz konusu değişiklikler doğrultusunda, işverenler, öncelikli olarak acil durum ile ilgili dokümanlarını değişikliklere göre revize etmeli, öngörülen yeni acil durum ekipleri kapsamında çalışan görevlendirmesi yapmalı ve buna ilişkin eğitimleri vermelidir.